Słownik terminów elektrycznych

„Klasyczny” wyłącznik w rozdzielnicy. Automatycznie przerywa obwód przy przeciążeniu (przez element termiczny) i przy zwarciu (przez element elektromagnetyczny). Chroni przewód i aparaty, ale NIE chroni człowieka przed porażeniem.

„Różnicówka”. Porównuje prąd wpływający z prądem wypływającym z obwodu; jeśli pojawi się upływ do ziemi (na przykład przez ciało człowieka), wyzwala w ciągu kilku dziesiątych sekundy. Typowa czułość dla ochrony osób to 30 mA. NIE chroni przed przeciążeniem ani zwarciem.

I7-2011, Art. 4.1.5.2.7 klasyfikuje urządzenia różnicowoprądowe (RCD) według zwłoki: bez zwłoki, ogólnego przeznaczenia, z czasami wyzwalania 40…300 ms; ze zwłoką typu „S” dla selektywności, z czasami 150…500 ms.

Dwa w jednym: łączy funkcję RCCB (ochrona różnicowoprądowa przy upływach prądu) z funkcją MCB (ochrona przed przeciążeniem i zwarciem) w jednym aparacie. Zajmuje mniej miejsca na szynie i chroni jeden kompletny obwód.

Wykrywa niebezpieczne łuki elektryczne (poluzowane styki, uszkodzona izolacja, zgniecione przewody), które mogą wywołać pożar, a których MCB ani różnicówka nie „czują”. Przerywa obwód, gdy wykryje taki łuk.

Aktualizacje 2023 do I7 definiują: AFDD — urządzenie do detekcji zwarć łukowych, przeznaczone do ograniczania skutków zwarć łukowych przez odłączenie obwodu, gdy wykryty zostanie defekt łukowy; zaś „defekt łukowy” = niezamierzony i niebezpieczny łuk elektryczny szeregowy lub równoległy między przewodami.

„Ochronnik przepięciowy”. Ogranicza skoki napięcia powstające przy wyładowaniach piorunowych lub łączeniach w sieci, odprowadzając nadmiar do ziemi. Chroni wrażliwy sprzęt (elektronikę, urządzenia AGD) przed przepięciami przejściowymi.

Bardziej wytrzymała odmiana wyłącznika, dla dużych prądów (dziesiątki–setki amperów). Ma nastawy progów wyzwalania i większą zdolność zwarciową. W instalacjach mieszkaniowych pojawia się zwykle jako wyłącznik główny przy większych rozdzielnicach.

Wskazuje, przy jakiej krotności prądu znamionowego wyzwala „natychmiast” człon elektromagnetyczny MCB. B = 3–5×In (obwody rezystancyjne, oświetlenie, gniazda), C = 5–10×In (ogólne przeznaczenie, małe silniki), D = 10–20×In (odbiorniki o dużym prądzie rozruchowym).

Zgodnie z IEC 60898-1 pasma wyzwalania natychmiastowego to: B = 3–5×In, C = 5–10×In, D = 10–20×In.

Koordynacja szeregowo połączonych zabezpieczeń tak, aby przy defekcie wyzwoliło tylko zabezpieczenie najbliższe defektu — izolując wyłącznie część dotkniętą awarią, bez wyłączania całej rozdzielnicy. Praktycznie: „główny” nie wyskakuje przy zwarciu na jednym obwodzie.

I7-2011, Art. 4.3.7.1: gdy szeregowo połączonych jest kilka urządzeń zabezpieczających, ich charakterystyki dobiera się tak, aby zapewnić selektywność; przy awarii powinno zadziałać zabezpieczenie najbliższe, izolując tylko daną część, bez wyłączania z ruchu całej instalacji.

Układ sieci, w którym przewód neutralny (N) i ochronny (PE) są rozdzielone na całej trasie, od źródła do odbiorcy. To preferowany układ w nowoczesnych instalacjach mieszkaniowych, ponieważ pozwala stosować różnicówki w całym zakresie.

Układ, w którym funkcje neutralnego i ochronnego są połączone w jednym przewodzie (PEN) na całej trasie. Nie pozwala stosować różnicówek i nie jest już zalecany dla nowych obwodów w instalacjach wewnętrznych.

Układ mieszany: łączony przewód PEN po stronie dystrybucji (do okolic budynku), następnie rozdzielony na N i PE wewnątrz. Bardzo rozpowszechniony przy przyłączach mieszkaniowych w Rumunii. Punkt rozdziału łączy się z uziomem.

Układ, w którym punkt neutralny źródła jest uziemiony, a części dostępne odbiorcy mają własny, niezależny uziom. Obowiązkowo wymaga ochrony za pomocą różnicówki, ponieważ impedancja pętli zwarcia jest zwykle zbyt duża dla MCB.

Układ, w którym źródło nie jest uziemione (lub jest uziemione przez dużą impedancję), a części dostępne są uziemione. Pozwala kontynuować pracę po pierwszym defekcie izolacji i stosuje się go tam, gdzie ciągłość zasilania jest krytyczna — rzadko w budownictwie mieszkaniowym.

Przewód pełniący jednocześnie rolę neutralnego (N) i ochronnego (PE). Występuje w układach TN-C i po stronie „C” w TN-C-S. Barwa zielono-żółta z niebieskim oznaczeniem na końcach. Nigdy się go nie przerywa i nie zabezpiecza różnicówką.

Przewód zielono-żółty łączący metalowe części dostępne aparatów z ziemią. Przy defekcie izolacji daje drogę prądowi zwarciowemu do ziemi, umożliwiając zadziałanie zabezpieczenia i utrzymując części dostępne na bezpiecznym potencjale. W pracy normalnej nie przewodzi prądu.

Przewód (barwy niebieskiej), przez który zamyka się prąd roboczy w obwodzie jednofazowym, a przy trójfazowym przejmuje niezrównoważenie między fazami. Jest przewodem czynnym — w odróżnieniu od PE płynie przez niego prąd w pracy normalnej.

Dwucyfrowy kod pokazujący, jak dobrze chroniona jest obudowa: pierwsza cyfra — przed wnikaniem ciał stałych i pyłu (0–6), druga — przed wodą (0–8). Np.: IP44 do zadaszonych miejsc zewnętrznych, IP65 przy pełnej pyłoszczelności + strugach wody.

Prąd, którego faktycznie wymaga odbiornik (obciążenie) zasilany przez obwód, w pracy normalnej. To punkt wyjścia doboru: zabezpieczenie i przewód dobiera się od tego, ile prądu „pobiera” odbiornik.

Wartość nastawy wyłącznika/bezpiecznika (np. 10, 16, 20, 25 A). Należy ją dobrać tak, aby była co najmniej równa prądowi obliczeniowemu Ib i co najwyżej równa obciążalności przewodu Iz: Ib ≤ In ≤ Iz.

Maksymalny prąd, jaki przewód może przewodzić w sposób ciągły bez przegrzania, w rzeczywistych warunkach montażu (sposób ułożenia, grupowanie, temperatura). Górna granica doboru zabezpieczenia: In nie może przekraczać Iz.

Jak duży może być prąd przy zwarciu w danym punkcie instalacji. Zależy od źródła i od impedancji sieci do tego punktu. Na jego podstawie dobiera się zdolność zwarciową zabezpieczeń.

I7-2011, Art. 3.1.4.1: wartość spodziewanego prądu zwarciowego u źródła instalacji, uwzględnianą przy doborze aparatury, należy wyznaczyć zgodnie z NTE 006/06/00.

Największy prąd zwarciowy, jaki wyłącznik może bezpiecznie przerwać, nie ulegając zniszczeniu. Musi być co najmniej równy spodziewanemu prądowi zwarciowemu (Icc) w miejscu montażu.

I7-2011, Art. 4.3.5.1: zdolność zwarciowa musi być co najmniej równa spodziewanemu prądowi zwarciowemu w miejscu instalacji; mniejszą wartość dopuszcza się tylko wtedy, gdy urządzenie po stronie zasilania ma wymaganą zdolność, a charakterystyki są skoordynowane.

Spadek napięcia na długości przewodu spowodowany rezystancją żyły i płynącym przez nią prądem. Gdy jest zbyt duży, aparaty na końcu otrzymują napięcie poniżej znamionowego i pracują źle. Zmniejsza się go, zwiększając przekrój przewodu lub skracając trasę.

I7-2011 przewiduje sprawdzenie spadku napięcia (rozdz. 8, sprawdzenia) przez pomiar lub obliczenie; praktyczne wartości graniczne odnosi się do procentów napięcia znamionowego.

Suma mocy znamionowych wszystkich odbiorników w instalacji, przy założeniu, że pracowałyby jednocześnie. To wartość „katalogowa” — w rzeczywistości nigdy nie pracują wszystkie naraz, dlatego koryguje się ją współczynnikiem jednoczesności.

Współczynnik mniejszy od jedności (np. 0,6–0,8 w mieszkaniu) uwzględniający, że nie wszystkie odbiorniki pracują w tym samym czasie. Moc zainstalowana × współczynnik jednoczesności = moc rzeczywiście zapotrzebowana, na podstawie której dobiera się WLZ i przyłącze.

Pokazuje, jaka część pobranej mocy zamienia się faktycznie w pracę użyteczną (moc czynna) względem mocy całkowitej (pozornej). Przy odbiornikach rezystancyjnych (oświetlenie, grzałki) wynosi ≈ 1; przy silnikach i statecznikach jest mniejszy. Mały cos φ oznacza większy prąd przy tej samej mocy użytecznej.

Łącznik sterowany elektrycznie: cewka przyciąga styki i zdalnie załącza/wyłącza odbiornik na komendę (przycisk, automatyka, przekaźnik). Stosowany do odbiorników często łączonych lub o dużej mocy — bojlery, pompy, oświetlenie grupowe.

Aparat przełączający obwód w zależności od warunku: przekaźnik sterujący zamyka/otwiera przy słabym sygnale, a przekaźnik zabezpieczeniowy (termiczny, napięciowy, czasowy) działa, gdy wielkość przekroczy próg. Różni się od stycznika mniejszymi prądami na stykach.

Element mechanicznie i elektrycznie łączący dwa lub więcej przewodów, zapewniając ścisły i rozłączalny styk. Złączki szynowe (na szynie DIN) porządkują połączenia w rozdzielnicy; poluzowany styk na zacisku to częsta przyczyna nagrzewania i zwarć łukowych.

Puszka podtynkowa lub natynkowa, w której wykonuje się i zabezpiecza połączenia przewodów (odgałęzienia do gniazd, łączników, opraw). Musi pozostać dostępna, a połączenia w niej — wykonane na złączkach, nie przez zwykłe skręcenie.

zasilanie energią elektryczną ze źródła energii elektrycznej (transformator, generator) przewidzianego do zapewnienia działania odbiorników elektrycznych odbiorcy w warunkach normalnych. Zazwyczaj jest to publiczna sieć dystrybucyjna.

zasilanie przewidziane do utrzymania, w celach innych niż bezpieczeństwo, działania instalacji elektrycznej lub jej części w przypadku przerwy w zasilaniu normalnym (UPS, generator).

zasilanie przewidziane do utrzymania w działaniu urządzeń i instalacji elektrycznych istotnych dla: • zdrowia i bezpieczeństwa osób oraz zwierząt domowych i/lub • zapobiegania degradacji środowiska naturalnego i innych urządzeń, jeżeli jest to wymagane przepisami krajowymi. Może to być UPS, generator, bateria akumulatorów itp.

urządzenie elektryczne przeznaczone do podłączenia do obwodu elektrycznego w celu zapewnienia jednej lub kilku z następujących funkcji: ochrony, sterowania, odłączania, łączenia.

oparzenie skóry lub narządu, spowodowane przepływem prądu elektrycznego wzdłuż powierzchni lub w głąb ciała.

bezpośredni kontakt osób lub zwierząt z częściami czynnymi.

kontakt elektryczny osób lub zwierząt z dostępnymi częściami przewodzącymi, które znalazły się pod napięciem na skutek uszkodzenia.

element zapewniający ochronę przed dotykiem bezpośrednim ze wszystkich zwykłych kierunków dostępu.

część zapewniająca ochronę przed dotykiem bezpośrednim ze wszystkich zwykłych kierunków dostępu.

metalowa szyna zbiorcza wchodząca w skład sieci wyrównawczej i zapewniająca połączenie elektryczne pewnej liczby przewodów elektrycznych w celach wyrównania potencjałów.

zacisk przewidziany na urządzeniu lub aparacie przeznaczonym do połączenia z układem połączeń wyrównawczych.

zacisk lub szyna wchodząca w skład instalacji uziemiającej instalacji i zapewniająca połączenie elektryczne określonej liczby przewodów w celach uziemienia.

element ułożenia umieszczony na lub w gruncie albo w stropie, wentylowany lub zamknięty, o wymiarach niepozwalających na przemieszczanie się osób, lecz w którym przewody i kable są dostępne na całej swojej długości, w trakcie i po instalacji.

zespół urządzeń elektrycznych instalacji elektrycznej chronionych przez to samo urządzenie zabezpieczające.

obwód elektryczny przewidziany do wykorzystania jako część układu zasilania elektrycznego dla potrzeb bezpieczeństwa.

obwód elektryczny przeznaczony do bezpośredniego zasilania odbiornika (urządzenia użytkowego) lub gniazd wtyczkowych.

obwód elektryczny zasilający jedną lub kilka rozdzielnic.

działanie przeznaczone do zapewnienia załączenia, wyłączenia lub zmiany zasilania energią elektryczną instalacji elektrycznej lub jej części w celu normalnego działania.

część przewodząca przeznaczona do prowadzenia określonego prądu elektrycznego.

przewód ochronny przewidziany do realizacji ochronnego połączenia wyrównawczego.

przewód zapewniający drogę przewodzącą lub część drogi przewodzącej między danym punktem sieci, instalacji lub urządzenia a uziomem albo siecią uziomów.

przewód ochronny przewidziany do realizacji uziemienia ochronnego.

przewód będący pod napięciem w normalnym działaniu i zdolny do udziału w przesyle lub dystrybucji energii elektrycznej, lecz niebędący ani przewodem neutralnym, ani przewodem punktu środkowego.

przewód połączony elektrycznie z punktem neutralnym źródła i mogący uczestniczyć w dystrybucji energii elektrycznej.

przewód zapewniający zarówno funkcje przewodu ochronnego, jak i przewodu neutralnego.

przewód zapewniający zarówno funkcje przewodu ochronnego, jak i przewodu punktu środkowego.

przewód zapewniający zarówno funkcje przewodu ochronnego, jak i przewodu liniowego.

przewód przewidziany w celach bezpieczeństwa, na przykład ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym.

przewód elektryczny połączony z punktem środkowym i zdolny do udziału w dystrybucji energii elektrycznej.

stan dwóch lub więcej części przewodzących, które stykają się przypadkowo lub celowo, tworząc jedną i ciągłą drogę przewodzącą.

maksymalna wartość prądu elektrycznego, który może płynąć w sposób ciągły przez przewód, urządzenie lub aparat, bez przekroczenia przez jego temperaturę w stanie ustalonym, w danych warunkach, wartości określonej.

prąd elektryczny przepływający przez ciało człowieka lub zwierzęcia, gdy znajduje się ono w styczności z jedną lub kilkoma dostępnymi częściami instalacji elektrycznej lub z urządzeniami elektrycznymi znajdującymi się pod napięciem.

prąd elektryczny pojawiający się w przewodzie ochronnym, taki jak prąd upływowy lub prąd elektryczny wynikający z uszkodzenia izolacji.

określona wartość prądu elektrycznego przewidziana do wywołania zadziałania urządzenia zabezpieczającego w określonym czasie.

prąd elektryczny płynący na skutek uszkodzenia izolacji.

suma wektorowa wartości prądów elektrycznych we wszystkich przewodach czynnych, w tym samym czasie, w danym punkcie obwodu elektrycznego, w instalacji elektrycznej.

prąd elektryczny, który w normalnych warunkach działania płynie niepożądaną drogą elektryczną.

prąd elektryczny przeznaczony do przewodzenia przez obwód w normalnym działaniu przez czas nieograniczony

prąd elektryczny w określonym zwarciu.

prąd elektryczny przeznaczony do przewodzenia w obwodzie elektrycznym w normalnym działaniu.

prąd przetężeniowy powstający w obwodzie elektrycznym, który nie jest spowodowany prądem zwarciowym ani uszkodzeniem doziemnym.

prąd elektryczny upływowy w ziemi lub w metalowych konstrukcjach zakopanych w ziemi, wynikający z ich uziemienia, zamierzonego lub niezamierzonego.

śmiertelne porażenie prądem elektrycznym.

wszystkie czynności obejmujące prace niezbędne do umożliwienia działania instalacji elektrycznej. Czynności te obejmują takie dziedziny jak: manewrowanie, sterowanie, kontrola i konserwacja, zarówno przy pracy elektrycznej, jak i nieelektrycznej.

powtarzające się i nieskoordynowane skurcze poszczególnych włókien mięśniowych.

migotanie serca ograniczone do komór, powodujące niewydolność krążenia, a następnie zatrzymanie pracy serca.

korytarz o wymiarach umożliwiających osobom swobodne poruszanie się na całej długości, wyposażony w wsporniki dla kabli i ich połączeń z innymi elementami systemu ułożenia elektrycznego.

impedancja przy danej częstotliwości między określonym punktem sieci, instalacji lub urządzenia a ziemią odniesienia.

badanie instalacji elektrycznej z wykorzystaniem wszystkich umiejętności w celu stwierdzenia, czy dobór urządzeń elektrycznych jest prawidłowy, a ich montaż odpowiedni;

zespół powiązanych urządzeń elektrycznych o skoordynowanych właściwościach, służących do spełnienia danego celu.

zespół połączeń elektrycznych i urządzeń wchodzących w skład uziemienia sieci, instalacji lub urządzenia.

izolacja niebezpiecznych części czynnych zapewniająca ochronę podstawową

izolacja zrealizowana przez wspólne zastosowanie izolacji podstawowej i izolacji dodatkowej.

izolacja niebezpiecznych części czynnych zapewniająca stopień ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym równoważny stopniowi izolacji podwójnej.

izolacja niezależna przewidziana dodatkowo względem izolacji podstawowej, do ochrony w przypadku uszkodzenia.

przyłożenie określonych oddziaływań do instalacji elektrycznej, za pomocą których sprawdzana jest jej funkcjonalność.

samoczynne przerwanie przewodu liniowego przez automatyczne zadziałanie urządzenia zabezpieczającego w przypadku uszkodzenia.

krótkotrwała przerwa podczas działania do celów takich jak: łączenie, sterowanie, regulacja lub obserwacja urządzeń elektrycznych.

krótkotrwała przerwa wykorzystywana do dostępu do urządzeń elektrycznych w celu konserwacji.

otwarcie urządzenia łączeniowego przeznaczonego do przerwania zasilania elektrycznego instalacji elektrycznej w celu uniknięcia lub ograniczenia zagrożenia.

patrz wyłącznik nadprądowy

urządzenie przeznaczone do zamykania lub przerywania prądu w jednym lub kilku obwodach

łącznik zaprojektowany tak, aby zapewnić również odłączenie instalacji lub jej części od zasilania.

wykonanie połączenia elektrycznego między częściami przewodzącymi w celu realizacji wyrównania potencjałów.

połączenie wyrównawcze wykonane w celach bezpieczeństwa.

połączenie wyrównawcze wykonane do celów funkcjonalnych innych niż bezpieczeństwo.

wykonanie połączenia elektrycznego między danym punktem sieci, instalacji elektrycznej lub urządzenia a ziemią lokalną.

uziemienie jednego lub kilku punktów sieci, instalacji lub urządzenia w celach innych niż bezpieczeństwo.

działanie polegające na uziemieniu jednego lub kilku punktów sieci, instalacji lub urządzenia w celach bezpieczeństwa.

działanie polegające na uziemieniu jednego lub kilku punktów sieci elektrycznej, w celu zapewnienia funkcji uziemienia funkcjonalnego oraz uziemienia ochronnego.

każda praca, w trakcie której pracownik celowo wchodzi w styczność z częściami czynnymi lub celowo wkracza w strefę pracy pod napięciem, czy to częścią swojego ciała, czy to narzędziami, urządzeniami lub przyrządami, którymi manewruje.

dostępna część przewodząca urządzenia, która może być dotknięta i która normalnie nie znajduje się pod napięciem, lecz która może znaleźć się pod napięciem na skutek uszkodzenia izolacji podstawowej.

przestrzeń, która w warunkach normalnych charakteryzuje się jednocześnie następującymi warunkami: • wilgotność względna powietrza maksymalnie 75%, przy temperaturze powietrza zawartej między 15oC a 30oC; • podłoga (miejsce) izolacyjna. Jest synonimem miejsca pracy mało niebezpiecznego (lub normalnego).

przestrzeń charakteryzująca się co najmniej jednym z następujących warunków: • wilgotność względna powietrza powyżej 75%, lecz co najwyżej 97% przy temperaturze powietrza powyżej 30oC, lecz co najwyżej 35oC; • podłoga o właściwościach przewodzących (na przykład beton, ziemia); • część przewodząca w połączeniu elektrycznym z ziemią, zajmująca co najwyżej 60% strefy manipulacji; • obecność pyłów przewodzących (na przykład opiłki metalu, grafit itp.); • obecność płynów zmniejszających impedancję ciała ludzkiego. Jest synonimem miejsca pracy niebezpiecznego.

przestrzeń charakteryzująca się co najmniej jednym z następujących warunków: • wilgotność względna powietrza powyżej 97% przy temperaturze powietrza powyżej 35oC; • części przewodzące w połączeniu elektrycznym z ziemią, zajmujące powyżej 60% strefy manipulacji; • obecność czynników korozyjnych. Jest synonimem miejsca pracy bardzo niebezpiecznego.

połączenie wszystkich działań technicznych i administracyjnych, w tym działań nadzorczych, mających na celu utrzymanie elementu w stanie lub przywrócenie elementu do stanu, w którym może on realizować wymaganą funkcję.

element, który zapobiega przypadkowemu dotykowi bezpośredniemu, lecz nie zapobiega dotykowi bezpośredniemu wynikającemu z działania zamierzonego.

działanie mające na celu jak najszybsze zatrzymanie pracy, która stała się niebezpieczna.

punkt, w którym dostarczana jest energia elektryczna do instalacji elektrycznej.

przewód lub część przewodząca przeznaczona do tego, aby w normalnych warunkach pracy znajdowała się pod napięciem, łącznie z przewodem neutralnym (N), lecz umownie z wyłączeniem przewodu PEN, przewodu PEM lub przewodu PEL.

część przewodząca urządzenia, która może zostać dotknięta i która w normalnych warunkach nie znajduje się pod napięciem, lecz może znaleźć się pod napięciem w przypadku uszkodzenia izolacji podstawowej.

podpora kabli złożona z ciągłej podstawy z bocznymi krawędziami, lecz nieprzykryta pokrywą.

część Ziemi pozostająca w styku elektrycznym z uziomem, której potencjał elektryczny niekoniecznie jest równy zeru.

część Ziemi uważana za przewodzącą, której potencjał elektryczny umownie przyjmuje się za równy zeru, znajdująca się poza strefą oddziaływania jakiejkolwiek instalacji uziemiającej.

przewody lub części przewodzące, które mogą być jednocześnie dotknięte przez człowieka lub zwierzę.

ryzyko obrażeń ciała spowodowane instalacją elektryczną.

osoba posiadająca odpowiednie wyszkolenie i doświadczenie, które pozwalają jej przewidywać ryzyko oraz unikać zagrożeń, jakie może powodować energia elektryczna.

osoba dostatecznie poinformowana lub nadzorowana przez osoby wykwalifikowane w dziedzinie elektryki, aby była zdolna przewidywać ryzyko oraz unikać zagrożeń, jakie może powodować energia elektryczna.

osoba, która nie jest ani osobą wykwalifikowaną, ani osobą poinstruowaną.

maksymalna wartość prądu elektrycznego przepływającego przez ciało człowieka, przy której osoba ta jest jeszcze w stanie samodzielnie się uwolnić.

minimalna wartość prądu elektrycznego przepływającego przez ciało człowieka lub zwierzęcia, która wywołuje określone wrażenie u tego człowieka lub zwierzęcia.

sztywna lub elastyczna płachta wykonana z materiału elektroizolacyjnego, służąca do przykrycia elementów znajdujących się lub nieznajdujących się pod napięciem oraz części przyległych w celu zapobieżenia przypadkowemu dotykowi.

część przewodząca, która może być umieszczona w ziemi lub w określonym ośrodku przewodzącym, na przykład w betonie lub węglu, w styku z ziemią.

uziom dostatecznie oddalony od innych uziomów, aby jego potencjał elektryczny nie był znacząco zakłócany przez prądy elektryczne płynące między ziemią a innymi uziomami.

uziom umieszczony w ziemi pod fundamentem budynku lub, najlepiej, w betonie fundamentu budynku, zazwyczaj w postaci pętli.

uziom instalacji lub urządzenia przeznaczony do celów bezpieczeństwa.

ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym w warunkach bezuszkodzeniowych. Ochrona podstawowa odpowiada ochronie przed dotykiem bezpośrednim.

ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym w warunkach pojedynczego uszkodzenia. Ochrona przy uszkodzeniu odpowiada ochronie przed dotykiem pośrednim.

zespół środków zmniejszających ryzyko porażenia prądem elektrycznym

środek ochrony uzupełniający ochronę podstawową i/lub ochronę przy uszkodzeniu.

punkt wspólny między dwoma symetrycznymi elementami obwodu, których końce są połączone elektrycznie z różnymi przewodami liniowymi tego samego obwodu.

punkt wspólny sieci wielofazowej połączonej w gwiazdę lub punkt środkowy uziemiony sieci jednofazowej.

sieć ekwipotencjalna zapewniająca funkcjonalne połączenie wyrównawcze.

wzajemne połączenie części przewodzących, które umożliwia zapewnienie połączenia wyrównawczego między tymi częściami.

sieć połączeń wyrównawczych zapewniająca połączenie ochronne.

część rzeczywista impedancji uziemienia.

część instalacji uziemiającej obejmująca wyłącznie uziomy i ich wzajemne połączenia.

połączenie prawdopodobieństwa wystąpienia oraz ciężkości możliwego obrażenia lub uszczerbku na zdrowiu osoby narażonej na jedno lub więcej zagrożeń.

sieć elektryczna, której napięcie nie przekracza wartości napięcia bardzo niskiego: • w warunkach normalnych oraz • w warunkach uszkodzenia, z wyjątkiem uszkodzeń doziemnych w innych obwodach elektrycznych

sieć elektryczna, której napięcie nie przekracza wartości napięcia bardzo niskiego: • w warunkach normalnych oraz • w warunkach uszkodzenia, łącznie z uszkodzeniem doziemnym w innych obwodach elektrycznych

przypadkowa lub zamierzona droga przewodząca między dwiema lub więcej częściami przewodzącymi taka, że różnica potencjałów elektrycznych między tymi częściami przewodzącymi jest równa zeru lub bliska zeru.

funkcja przeznaczona do zapewnienia wyłączenia spod napięcia instalacji elektrycznej lub jej części, poprzez oddzielenie instalacji elektrycznej od wszelkich źródeł energii elektrycznej do celów bezpieczeństwa.

środek ochrony, w którym niebezpieczne części czynne są odizolowane od wszystkich pozostałych obwodów elektrycznych, od ziemi lokalnej oraz od wszelkiego dotyku.

separacja między dwoma obwodami elektrycznymi za pomocą: • izolacji podwójnej • izolacji podstawowej i ochrony elektrycznej za pomocą ekranu, lub • izolacji wzmocnionej

separacja między obwodami elektrycznymi lub między obwodem elektrycznym a ziemią lokalną za pomocą izolacji podstawowej.

aparat łączeniowy spełniający w położeniu otwartym szczególne wymagania dotyczące funkcji odłączania izolacyjnego.

system zasilania elektrycznego służący do utrzymania w działaniu urządzeń i instalacji elektrycznych istotnych: • dla zdrowia i bezpieczeństwa osób oraz zwierząt domowych, i/lub • dla uniknięcia degradacji środowiska naturalnego i innych urządzeń, jeżeli jest to wymagane przepisami krajowymi.

zamknięty zespół ochronny, o przekroju kołowym lub innym, przeznaczony dla przewodów izolowanych, kabli i sznurów, umożliwiający ich instalowanie i wymianę poprzez wciąganie, stosowany w instalacjach elektrycznych.

zamknięty system ochronny, wyposażony w podstawę i zdejmowaną pokrywę, przeznaczony do pełnej ochrony przewodów izolowanych i kabli i/lub do rozmieszczenia innych urządzeń elektrycznych, w tym urządzeń przetwarzania informacji.

zespół złożony z kilku izolowanych przewodów elektrycznych, kabli lub szyn zbiorczych oraz elementów zapewniających ich mocowanie i, jeżeli to konieczne, ich ochronę mechaniczną.

efekt fizjologiczny wynikający z przepływu prądu elektrycznego przez ciało człowieka lub zwierzęcia.

zespół obejmujący różne rodzaje aparatury łączeniowej powiązanej z jednym lub kilkoma obwodami elektrycznymi odpływowymi, zasilanej z jednego lub kilku obwodów zasilających, jak również zaciski dla przewodów neutralnych i ochronnych.

napięcie między częściami przewodzącymi dotykanymi jednocześnie przez człowieka lub zwierzę.

napięcie pojawiające się między częściami przewodzącymi jednocześnie dostępnymi, gdy te części przewodzące nie są dotykane przez człowieka lub zwierzę.

napięcie między punktem uszkodzenia a ziemią odniesienia, powstałe w wyniku uszkodzenia izolacji.

napięcie nieprzekraczające granic określonych dla zakresu I przedstawionego w SR CEI 60449.

znamionowa wartość napięcia, którą instalacja elektryczna lub część instalacji elektrycznej jest nazywana i identyfikowana.

napięcie między dwoma punktami na powierzchni Ziemi oddalonymi od siebie o 1 m, co uważa się za długość kroku człowieka.

wszystkie środki, za pomocą których sprawdzana jest zgodność instalacji elektrycznych z obowiązującymi przepisami.

strefa dostępna wyłącznie dla osób wykwalifikowanych (w dziedzinie elektryki) oraz osób poinstruowanych (w dziedzinie elektryki).

przestrzeń zawarta między dowolnym punktem powierzchni, na której zwykle stoją lub poruszają się osoby, a granicą, którą osoba może dosięgnąć ręką we wszystkich kierunkach, bez użycia środków pomocniczych.

miejsce (miejsca), usytuowanie (usytuowania) lub powierzchnia (powierzchnie), gdzie będą, są lub były wykonywane prace.

przestrzeń wokół części będących pod napięciem, w której poziom izolacji zapobiegającej porażeniu prądem elektrycznym nie jest zapewniony przy wejściu do niej bez środków ochronnych.

ograniczona przestrzeń otaczająca strefę prac pod napięciem.

samoczynne załączanie rezerwy;

urządzenie ochronne różnicowoprądowe;

instalacja ochrony odgromowej;

sieć z punktem neutralnym transformatora izolowanym względem ziemi (lub uziemionym przez impedancję o bardzo dużej wartości) i częściami przewodzącymi dostępnymi połączonymi z ziemią;

przewód neutralny;

ochrona odgromowa z urządzeniem inicjującym wyładowanie;

przewód ochronny;

przewód wspólny ochronny i neutralny;

urządzenie ograniczające przepięcia i/lub odprowadzające prąd piorunowy;

system ochrony odgromowej;

napięcie bardzo niskie ochronne;

napięcie bardzo niskie bezpieczne;

sieć z punktem neutralnym transformatora uziemionym i przewodem o funkcjach wspólnych: ochronnej i neutralnej;

sieć z punktem neutralnym transformatora uziemionym i odrębnymi przewodami dla funkcji ochronnej i neutralnej;

sieć, w której funkcje przewodu ochronnego i neutralnego są połączone w jednym przewodzie na pierwszej części sieci.

sieć z punktem neutralnym transformatora uziemionym i częściami przewodzącymi dostępnymi połączonymi z niezależnymi uziomami.